کیوان ساکت متولد 1340 در خانواده ای فرهنگی در شهرستان مشهد از همان کودکی با تشویق مادر و پدر خویش به موسیقی و نقاشی پرداخت و در نقاشی شاگردی اساتیدی همچون استاد صادق لپد در طراحی – استاد پیراسته در رنگ و روغن و استر دوّلّو در آبرنگ را به جان پذیرفت و اولین درسهای موسیقی را از دائی خویش منوچهر زمانیان در کار گاه موسیقی کودکان و نوجوانان که در آن زمان از سوی صداو سیمای وقت به مدیریت مرتضی دشب در مشهد تاسیس شده بود، فرا گرفت. پس از مدت کوتاهی معلم وی منوچهریان به دلیل ادامه تحصیل از مشهد رفت و مدتی کلاس بدون معلم بود تا اینکه همشهری و دوست دائی وی آقای حمید متبسم که در آن زمان در دانشسرای هنر تهران موسیقی تحصیل می کرد در یک تابستان برای بازدید خانواده به مشهد آمد و همزمان در کارگاه موسیقی به تدریس مشغول شد و حدود 2 تابستان پیاپی تا پیش از انقلاب معلم آنجا بود. با پیروزی انقلاب متبسم به مشهد نقل مکان کرد و دوستی وی با ساکت عمیق و صمیمی شد ولی پس از چند مدت وی دوباره به تهران و سپس به خارج از کشور مهاجرت کرد. دراین میان چند ملاقات کوتاه با اساتید آن زمان نظیر محمد رضا لطفی و حسین علیزاده و هوشنگ ظریف داشت. در سال 1369 به دعوت هنرمند گرامی پرویز مشکایتان به عنوان مسئول به گروه عارف دعوت شد و حاصل این همکاری آثاری است نظیر – افشاری مرکب و افق مهر و وطن من با صدای ایرج بسطامی و مقام صبر با صدای علیرضا افتخاری و کنسرتهای متعددی در داخل و خارج از ایران. وی در سال 1357 گروه وزیری را تاسیس کرد و از آن زمان تاکنون آثار زیادی را با این گروه در داخل و خارج از کشور اجرا کردهاست
گفتگوی شهر بهشت با کیوان ساکت، آهنگساز و نوازنده ی تار و سه تار با موضوع، واکاوی فضای فرهنگی هنری شهر مشهد، توانایی ها و مشکلات هنرمندان و مقایسه یسطح هنر موسیقی مشهد با دیگر نقاط ایران به خصوص پایتخت را می خوانید.
شهر بهشت :به نظر شما نسبت جو فرهنگی هنری شهر مشهد در مقایسه با شهرهای دیگر ایران به خصوص تهران چیست و به طور کلی فضای فرهنگی هنری شهر مشهد رو چگونه ارزیابی می کنید؟
جو فرهنگی هنری شهر مشهد نسبت به شهرهایی مثل شیراز یا اصفهان یا حتی شهرهای کوچکتری مثل همدان خیلی شرایط قابل قبولی ندارد ولی نسبت به گذشته ی مشهد جو هنری به خصوص بسیار بهتر شده وجوانهایی هستند که ساز می زنند، درس می دهند، درس می گیرند ودر رشته های مختلف علاقه مند زیاد شده وعلاقه مند به موسیقی ایرانی وسازهای جهانی خیلی زیاد شده وازاین نظر نسبت به خود مشهد در گذشته واقعا رشد داشته ولی به هرحال شاید شهری که کمترین اجرارو در طول این سالها به دلیل وسواسهایی که از سوی برخی از متولیان هنری یا غیرهنریرا داشته وموسیقی هنریست که مانند تمام هنرهای دیگر نیاز به عرضه شدن دارد ،هنرمند باید کار خود را در سالنهای کنسرت ارائه بدهد وبه این روش کسب تجربه کند ومردم هم به این واسطه با هنرمندان جوان وهنرمندان پیشکسوت آشنا بشوند و مشهد با توجه به این نکته که تا کنون هنرمندان زیادی را در دامان خودش پرورانده و به جامعه ی هنری تقدیم کرده که در رأس آنها استاد محمد رضا شجریان گرامی، آقای حمید متبسم، شادروان استاد پرویز مشکاتیان و کسانی که در خود مشهد بودند و بسیار خوب ساز میزدند مثل شادروان شاپور دلشادی، شادروان عباس فرامرز یا آقای هوشمند راد که چند سال پیش فوت شدند و هنرمندان دیگری که در دامان موسیقی و فرهنگ و مردم با فرهنگ و هنردوست این شهر رشد کردند و مجال رشد پیدا کردند، ولی متأسفانه در خود مشهد آن طوری که انتظار میرود متولیان فرهنگ و هنر انتظارات روحی هنرمندان خودشان را برآورده نمی کنند، ما اگر به شرایط شهرهای دیگر ایران در سالهای اخیر نگاهی بیندازیم متوجه میشویم که مشهد به نسبت این شهرها از کمترین آمار اجرای کنسرت موسیقی برخوردار است و کنسرت هایی که در شهر مشهد برگزار شده اکثراً اجراهایی بودند که در دانشگاه ها و به حمایت کانون های موسیقی دانشگاه های مختلف شهر مشهد بوده است وحمایت نهادهای فرهنگی مشهد مثل: اداره ی ارشاد و نهاد های وابسته را به همراه نداشته واین مسأله باعث تأسف ،دریغ ودرد هست که شهری که این همه هنرمند تراز اول رودر جامعه ی ما داشته که همه ی ایران به این هنرمندان میبالند چگونه خودش پذیرای این هنرمندان نبوده و کمترین استقبال رو از این هنرمندان داشته کما این که می شود گفت شهرهای دیگری چون کرمان با این حال که سبقه ی فرهنگی مشهد را ندارند در این زمینه بسیار فعال تر از مشهد هستند یا حتی شهرهای کوچکتری مثل اراک یا همدان وشهرهایی مانند اصفهان و شیراز مرتباً میزبان برنامه ها،کنسرت ها و جشنواره های مختلف هستند که این برنامه ها با ساپورت مالی بسیار قوی وبسیار با شکوه برگزار می شوند و به واقع مشهد به نسبت شهر های دیگر ایران در این زمینه بسیار ضعیف است من در سفر های اخیری که به مشهد داشتم شاهد این دستاندر کاران موسیقی هنر جویان،معلمان واساتید خیلی پیشرفت کردند علاقه مند به موسیقی بسیار زیاد شده است جوانانی که موسیقی کار میکنند خیلی خوب وبا علاقه مندی ساز میزنند ولی متأسفانه حمایتی از انها نمیشود.این که هنرمندان تراز اول کشور در شهرهای مختلف مجال اجرای برنامه را پیدا کنند موجب این میشود که به این روش تجربیات خود را به مخاطب وجوانان علاقه مند منتقل کند و در بسیاری از افراد دیگر ایجاد انگیزه برای گرایش به موسیقی ایرانی وملی بکند ولی متأسفانه این فرصت در مشهد به این هنرمندان داده نمی شود و من این کم کاری را از جانب متولیان ومدیران فرهنگ وهنر شهر مشهد میدانم.
شهر بهشت: امروز در زمینه ی موسیقی ملی و مقامی خراسان و به خصوص مشهد را در چه جایگاهی می بینید؟
اگر ما بخواهیم در زمینه ی موسیقی مقامی ایران صحبت بکنیم میشود گفت نوازندگانی در شمال و جنوب خراسان هستند از قبیل روشن گل افروز، حسین سمندری، نورمحمد دورپورو... که واقعاً ازجمله بزرگترین موسیقی دانان محلی ایران به شمار می آیند و از افتخارات موسیقی مقامی ایران هستند.در زمینه ی موسیقی محلی ایران و موسیقی اصیل سنتی به تعبیر دیگر مشهد و خراسان خواستگاه هنرمندان بزرگی بوده است چه در زمینه ی ادبیات مانند اخوان ثالث و دکتر شفیعی کدکنی و چه در زمینه ی موسیقی ولی مشهد هیچگاه این هنرمندان را مثل اصفهان که اساتیدی در خود نگاه داشته که حضور آنها در اصفهان باعث رشد و نمو موسیقی و ایجاد انگیزه در جوانان شده است بزرگان هنر شهر خود را در خود حفظ نکرده است.
شهر بهشت: فکر میکنید دلیل اینکه مشهد نتوانسته است ذخایر فرهنگی و هنری را در خود حفظ کند چیست؟
به حر حال می توان گفت شرایط فرهنگی که متولیان موسیقی ایجاد کرده اند شرایط قابل قبولی نبوده به عنوان مثال یک مسئول موسیقی در استان وظیفه اش خدمت به هنرمندان تراز اول و جوانان با پشت کار است و متأسفانه به نظر من دوستان مشهدی این وظیفه را درست در نیافتند. بنده تا کنون بارها دیده ام که متولیان هنری در مشهد وظیفه ی خود را سنگ اندازی و دشوار کردن کارها در راه رشد و اجرای هنر دیده اند، هیچگاه خودشان پیش قدم انجام کاری نشدند در صورتی که وظیفه ی اصلی آنها حمایت است نه سنگ اندازی. این وظیفه ی یک دانشجوی سال اول یا دوم نیست که با اساتید تماس بگیرد و از او برای اجرای کنسرت دعوت به عمل بیاورد و تمام کارها منجمله کارهای بلیت فروشی و چاپ پوستر را بر عهده بگیرد در حالیکه که این وظیفه ی متولیان موسیقی است. شهرداری می تواند در این زمینه کمک کند.
شهر بهشت:برای رشد و ارتقای فضای فرهنگی هنری مشهد و خصوصا موسیقی چه پیشنهادی دارید؟
ببینید هنر بدون هنرمند وجود ندارد ما اول باید شرایطی را فراهم کنیم که مشهد یک ارکستر بزرگ داشته باشد ما در شهر های دیگر مثل گرگان،اصفهان و کرمان ارکستر درست کردیم واین ارکسترها هم اکنون فعال هستند ولی در مشهد هرگز چنین ارکستری وجود نداشته ،درست کردن ارکستر غیر از بحث نوازنده که ما خوشبختانه در مشهد نوازندگان بسیار خوب وتوانا داریم نیازمند حمایت مالی است، باید یک هنرمند تراز اول وآشنا با فضای ارکستر وجود داشته باشد و کارهای مربوطه را به عهده بگیرد، حمایت مسئولین در زمینه ی برگزاری کلاسهای مختلف در رشته های مختلف نوازندگی به این صورت که از اساتید بزرگ دعوت به عمل بیاورند وهفته ای یک بار هزینه کنند و معلمین موسیقی استان حضور پیدا کنند واز این اساتید جهت ارتقاء سطح آموزش استفاده کنند،جشنواره های مختلف را ترتیب بدهند راه رشد کلاسهای موسیقی را باز کنند اجازه بدهند کنسرتهی موسیقی از فضای محدود دانشگاه ها خارج شود چرا که سالن های دانشگاه ها ظرفیت های بسیار کمی دارند واصولاً جای اجرای موسیقی نیستند،کار دیگر این است که اداره ی ارشاد یا حتی شهرداری آثار ارزشمند موسیقی را به صورت هدیه به علاقه مندان موسیقی ارائه بدهد وبه این ترتیب در جوانان ایجاد انگیزه بشود یا راه اندازی کارگاه های آموزشی جهت ساخت ساز برای علاقه مندان بسیارزیادی که دراین شهربه این امر می پردازند ومحدودیت های زیادی برای رشد وپرورش استعدادهای خود دارند.
شهر بهشت: شیوه ی تدریس تار و سه تار در مشهد را چگونه ارزیابی میکنید؟
در مشهد به دو شیوه ی سنتی وجدید تدریس تار سه تار صورت می گیرد ،شیوه ی سنتی در واقع همان روش سینه به سینه است که تا به حال بسیار رواج داشته ومورد استقبال بسیاری از مدرسان بوده است ،شیوه ی جدید هم متدیست که از زمان مرحوم وزیری تا کنون مورد استفاده بوده وخوشبختانه امروزه در مشهد هم استقبال از این روش بیشتر شده است.